ANA_ReisCordeiro.srt Polish (pl) subtitles
Download subtitles
Subtitle preview:
1
00:01:53,800 --> 00:01:55,800
<font color="#f5ff46">Wtedy,</font>
2
00:01:56,000 --> 00:01:58,000
<font color="#f5ff46">śnieg i wiatr</font>
3
00:01:58,800 --> 00:02:00,800
<font color="#f5ff46">były czystsze.</font>
4
00:02:01,000 --> 00:02:03,700
<font color="#f5ff46">Gwiazdy były bliżej
nas.</font>
5
00:02:06,000 --> 00:02:09,000
<font color="#f5ff46">Pod okiem naszej matki,</font>
6
00:02:10,000 --> 00:02:11,500
<font color="#f5ff46">natura</font>
7
00:02:11,600 --> 00:02:13,900
<font color="#f5ff46">nieustannie się kurczyła</font>
8
00:02:14,000 --> 00:02:16,000
<font color="#f5ff46">do niewidzialnego.</font>
9
00:03:56,700 --> 00:04:04,700
<font color="#f5ff46">[mamrocze kołysankę]</font>
10
00:06:19,700 --> 00:06:23,200
<font color="#f5ff46">Matka i dziecko idą
teraz spać.</font>
11
00:06:33,700 --> 00:06:41,700
<font color="#f5ff46">Jest już ciemno, a teraz
na zewnątrz jest zimniej.</font>
12
00:06:47,700 --> 00:06:51,700
<font color="#f5ff46">Brzmi, jakby ktoś przyjeżdżał.</font>
13
00:06:52,700 --> 00:06:56,700
<font color="#f5ff46">Nie... To tylko deszcz pada.</font>
14
00:07:40,700 --> 00:07:45,700
<font color="#f5ff46">Muszę, żebyś kupił trochę
mleka na dzisiejszy wieczór, synu.</font>
15
00:10:17,200 --> 00:10:19,900
<font color="#f5ff46">- Gdzie jest dziewczyna?
- Nie mogłem jej znaleźć.</font>
16
00:10:20,500 --> 00:10:23,100
<font color="#f5ff46">Szukałem blisko rzeki, aż
ciemność zaczęła przejmować władzę.</font>
17
00:10:23,500 --> 00:10:28,200
<font color="#f5ff46">Więc pomyślałem, że poszła inną
drogą.</font>
18
00:10:35,700 --> 00:10:39,700
<font color="#f5ff46">Powinieneś jej poszukać jutro,
przed wschodem słońca.</font>
19
00:11:33,700 --> 00:11:36,700
<font color="#f5ff46">[mamrocze kołysankę]</font>
20
00:11:38,200 --> 00:11:41,900
<font color="#f5ff46">Ilda, zabierz teraz dziewczynę
do domu.</font>
21
00:12:10,200 --> 00:12:12,900
<font color="#f5ff46">Mamo, pielęgniarka jeszcze
nie przyjechała.</font>
22
00:12:13,200 --> 00:12:16,400
<font color="#f5ff46">Antônio nic nie znalazł
w pobliżu rzeki.</font>
23
00:12:16,600 --> 00:12:19,900
<font color="#f5ff46">Może wróci jutro rano.</font>
24
00:14:13,200 --> 00:14:17,700
<font color="#f5ff46">Idź do mojego pokoju i weź
trochę suchych ubrań.</font>
25
00:15:56,700 --> 00:15:59,000
<font color="#f5ff46">Weź teraz chłopca.</font>
26
00:23:47,700 --> 00:23:52,200
<font color="#f5ff46">Podciągnęłam rękawy, poczułam
świeżość.</font>
27
00:23:52,500 --> 00:23:56,200
<font color="#f5ff46">I mocno pociągnęłam kieszenie
mojego fartucha.</font>
28
00:23:58,200 --> 00:24:00,200
<font color="#f5ff46">Oparłam się o jego nogi,</font>
29
00:24:00,300 --> 00:24:02,500
<font color="#f5ff46">rozproszyły mnie,</font>
30
00:24:04,500 --> 00:24:06,500
<font color="#f5ff46">prawie przez nie upadłam.</font>
31
00:24:08,200 --> 00:24:13,700
<font color="#f5ff46">W marcu zioła przebiły
łąki</font>
32
00:24:15,200 --> 00:24:17,500
<font color="#f5ff46">jak miliony małych,
kruchych włóczni.</font>
33
00:25:01,500 --> 00:25:05,500
<font color="#f5ff46">Siedzimy tu znowu, Ano,</font>
34
00:25:06,700 --> 00:25:08,700
<font color="#f5ff46">przy słońcu, które wciąż nas
rozgrzewa...</font>
35
00:25:10,500 --> 00:25:12,000
<font color="#f5ff46">Zanim zapadnie noc</font>
36
00:25:12,100 --> 00:25:15,200
<font color="#f5ff46">i nad nami zabłysną gwiazdy</font>
37
00:25:15,300 --> 00:25:17,700
<font color="#f5ff46">tak dawno wymarłe.</font>
38
00:25:19,500 --> 00:25:20,000
<font color="#f5ff46">Pewnego dnia,</font>
39
00:25:20,100 --> 00:25:24,500
<font color="#f5ff46">wróciłam do domu po
rozdaniu chleba we wsiach...</font>
40
00:25:24,700 --> 00:25:26,200
<font color="#f5ff46">Włożyłam ziarna do młyna,</font>
41
00:25:26,700 --> 00:25:30,200
<font color="#f5ff46">upiekłam chleb w piecu,</font>
42
00:25:30,700 --> 00:25:32,200
<font color="#f5ff46">to było lata temu.</font>
43
00:25:32,700 --> 00:25:35,500
<font color="#f5ff46">Nie było cię jeszcze na świecie,
Ano.</font>
44
00:25:36,700 --> 00:25:39,500
<font color="#f5ff46">Jechałam na moim osiołku o imieniu
Setembro.</font>
45
00:25:39,700 --> 00:25:42,000
<font color="#f5ff46">Galopowała szybko,</font>
46
00:25:42,200 --> 00:25:44,700
<font color="#f5ff46">wioska była już prawie
w zasięgu wzroku.</font>
47
00:25:45,000 --> 00:25:47,700
<font color="#f5ff46">Ścieżka była zasypana kwiatami
czystka,</font>
48
00:25:48,200 --> 00:25:50,500
<font color="#f5ff46">w pobliżu wielkiej laguny.</font>
49
00:25:50,700 --> 00:25:53,700
<font color="#f5ff46">Nagle wszystko stało się
ciemniejsze niż noc.</font>
50
00:25:54,200 --> 00:25:58,200
<font color="#f5ff46">Wszystkie ptaki jeziorne
i żaby ucichły.</font>
51
00:25:59,200 --> 00:26:01,500
<font color="#f5ff46">Świat dobiegał końca.</font>
52
00:26:01,700 --> 00:26:04,700
<font color="#f5ff46">Zsiadłam z osła, który przestał iść.</font>
53
00:26:05,600 --> 00:26:09,700
<font color="#f5ff46">Pomyślałam o moich dzieciach
tam w wiosce.</font>
54
00:26:15,700 --> 00:26:16,700
<font color="#f5ff46">Było zimno.</font>
55
00:26:18,500 --> 00:26:21,500
<font color="#f5ff46">Cała cisza opadła na ziemię.</font>
56
00:26:23,500 --> 00:26:26,700
<font color="#f5ff46">Czułam szybkie bicie serca osła,</font>
57
00:26:27,200 --> 00:26:28,700
<font color="#f5ff46">i jej ciepło.</font>
58
00:26:32,200 --> 00:26:36,700
<font color="#f5ff46">Nie wiedziałam, ile czasu tam
byliśmy, nieruchomi.</font>
59
00:26:39,700 --> 00:26:42,500
<font color="#f5ff46">A potem nagle pojawiło się słońce</font>
60
00:26:44,200 --> 00:26:46,200
<font color="#f5ff46">prosto na niebie.</font>
61
00:26:50,400 --> 00:26:53,200
<font color="#f5ff46">To było zaćmienie, Ano.</font>
62
00:26:53,700 --> 00:26:57,200
<font color="#f5ff46">Byli ludzie na zewnątrz, a dzieci
pobiegły w moją stronę.</font>
63
00:26:59,500 --> 00:27:03,700
<font color="#f5ff46">Ktoś spokojnie opowiadał, co się
stało.</font>
64
00:27:05,700 --> 00:27:06,900
<font color="#f5ff46">spokojnie.</font>
65
00:27:08,500 --> 00:27:11,500
<font color="#f5ff46">Ale ja nie byłam spokojna.</font>
66
00:27:23,700 --> 00:27:25,700
<font color="#f5ff46">Znałam noc,</font>
67
00:27:27,200 --> 00:27:29,700
<font color="#f5ff46">ale ta ogromna ciemność,</font>
68
00:27:30,000 --> 00:27:32,700
<font color="#f5ff46">nagły chłód ciążący na piersi...</font>
69
00:29:19,200 --> 00:29:20,700
<font color="#f5ff46">Miałaś dobrą podróż?</font>
70
00:29:35,200 --> 00:29:37,500
<font color="#f5ff46">Popatrz na światło słoneczne.</font>
71
00:29:40,700 --> 00:29:44,200
<font color="#f5ff46">Jest jak płomień wielu kolorów.</font>
72
00:29:44,500 --> 00:29:47,700
<font color="#f5ff46">Jak to możliwe, że światło
słoneczne ma tyle kolorów?</font>
73
00:29:48,700 --> 00:29:51,200
<font color="#f5ff46">Światło słoneczne nazywa się
białym światłem.</font>
74
00:29:51,500 --> 00:29:53,900
<font color="#f5ff46">Promień słoneczny przechodzi
przez pryzmat,</font>
75
00:29:54,200 --> 00:29:57,500
<font color="#f5ff46">pryzmat rozdziela wszystkie te kolory...</font>
76
00:29:59,500 --> 00:30:02,200
<font color="#f5ff46">Później mogłabym ci wyjaśnić dlaczego,</font>
77
00:30:02,700 --> 00:30:04,700
<font color="#f5ff46">może kiedy pojedziemy nad jezioro,</font>
78
00:30:05,700 --> 00:30:07,700
<font color="#f5ff46">na przykład.</font>
79
00:33:37,700 --> 00:33:40,700
<font color="#f5ff46">Żyły tu grupy ludzi,</font>
80
00:33:42,700 --> 00:33:45,200
<font color="#f5ff46">którzy żyli z hodowli.</font>
81
00:33:46,700 --> 00:33:49,200
<font color="#f5ff46">Dlatego w zasadzie ze skór zwierzęcych,</font>
82
00:33:49,500 --> 00:33:51,700
<font color="#f5ff46">mogli również wynaleźć</font>
83
00:33:52,400 --> 00:33:55,200
<font color="#f5ff46">formę, która jest bardzo
prosta i elementarna.</font>
84
00:33:55,500 --> 00:33:57,700
<font color="#f5ff46">Mogła zostać wynaleziona lokalnie.</font>
85
00:33:57,900 --> 00:34:00,700
<font color="#f5ff46">Ale jeśli pomyślisz, że byli ludzie</font>
86
00:34:00,900 --> 00:34:03,900
<font color="#f5ff46">bezpośrednio związani z Mezopotamią,</font>
87
00:34:04,700 --> 00:34:06,700
<font color="#f5ff46">lub przynajmniej z obszarem
obok Bliskiego Wschodu,</font>
88
00:34:06,800 --> 00:34:09,500
<font color="#f5ff46">którzy przybyli tutaj, aby zbadać to
wszystko od czasów minerałów,</font>
89
00:34:10,700 --> 00:34:12,700
<font color="#f5ff46">jak brąz na przykład...
- Cyna...</font>
90
00:34:13,500 --> 00:34:17,500
<font color="#f5ff46">Tak... Właściwie odnoszę się
tylko do Fenicjan.</font>
91
00:34:18,700 --> 00:34:20,700
<font color="#f5ff46">Ponieważ przed Fenicjanami,</font>
92
00:34:21,000 --> 00:34:25,700
<font color="#f5ff46">Tartessowie kontrolowali Szlak Cyny
w pobliżu Gibraltaru,</font>
93
00:34:27,700 --> 00:34:30,200
<font color="#f5ff46">który był emporium,</font>
94
00:34:31,700 --> 00:34:34,700
<font color="#f5ff46">wyraźnie pod wpływem Krety,</font>
95
00:34:36,700 --> 00:34:38,700
<font color="#f5ff46">a Kreta oczywiście</font>
96
00:34:38,900 --> 00:34:40,900
<font color="#f5ff46">otrzymała wiele z Mezopotamii</font>
97
00:34:41,700 --> 00:34:44,700
<font color="#f5ff46">przez te porty w pobliżu Bliskiego
Wschodu...</font>
98
00:34:45,700 --> 00:34:48,900
<font color="#f5ff46">Oczywiście mamy szereg hipotez</font>
99
00:34:49,100 --> 00:34:51,500
<font color="#f5ff46">na temat możliwości wprowadzenia
przez obcokrajowców,</font>
100
00:34:51,700 --> 00:34:55,700
<font color="#f5ff46">ale nie możemy pomijać hipotezy
o lokalnym wynalazku.</font>
101
00:34:57,700 --> 00:35:01,700
<font color="#f5ff46">Teraz nie można z pewnością
potwierdzić, który to.</font>
102
00:35:04,700 --> 00:35:08,200
<font color="#f5ff46">Mówienie o Mezopotamii jest
interesujące,</font>
103
00:35:11,200 --> 00:35:13,500
<font color="#f5ff46">ale to obszerny temat.</font>
104
00:35:13,700 --> 00:35:16,700
<font color="#f5ff46">Mówienie o tym zajęłoby za dużo.</font>
105
00:35:19,700 --> 00:35:22,700
<font color="#f5ff46">Czym jest Mezopotamia?</font>
106
00:35:23,700 --> 00:35:27,200
<font color="#f5ff46">Posłuchaj, Alexandre,
Mezopotamia to miejsce bardzo odległe,</font>
107
00:35:28,200 --> 00:35:29,700
<font color="#f5ff46">na wschód.</font>
108
00:35:29,800 --> 00:35:34,700
<font color="#f5ff46">Słyszałeś kiedyś o Egipcie
i Babilonii?</font>
109
00:35:35,700 --> 00:35:37,700
<font color="#f5ff46">To mniej więcej tam, obok Babilonii.</font>
110
00:35:39,200 --> 00:35:42,400
<font color="#f5ff46">To kraina z wieloma rzekami,
wodą, kanałami,</font>
111
00:35:45,500 --> 00:35:47,200
<font color="#f5ff46">starożytne miejsce.</font>
112
00:35:47,400 --> 00:35:49,700
<font color="#f5ff46">Starsze niż nasza Luzytania.</font>
113
00:35:50,700 --> 00:35:53,000
<font color="#f5ff46">Aby przeprawić się przez te rzeki,</font>
114
00:35:54,700 --> 00:35:57,000
<font color="#f5ff46">musieli wymyślić takie rzeczy</font>
115
00:35:57,200 --> 00:35:59,700
<font color="#f5ff46">jak te butelki, bukłaki...</font>
116
00:36:02,200 --> 00:36:05,500
<font color="#f5ff46">André, może on to lepiej zrozumie...</font>
117
00:36:07,500 --> 00:36:09,700
<font color="#f5ff46">Mezopotamia... "Meso" znaczy
środek,</font>
118
00:36:10,700 --> 00:36:12,900
<font color="#f5ff46">a "Potamus" znaczy rzeka.</font>
119
00:36:13,200 --> 00:36:15,700
<font color="#f5ff46">Więc to kraina między dwiema
rzekami,</font>
120
00:36:16,700 --> 00:36:18,400
<font color="#f5ff46">bardzo żyzna dolina</font>
121
00:36:18,700 --> 00:36:21,000
<font color="#f5ff46">na Półwyspie Arabskim,</font>
122
00:36:25,200 --> 00:36:27,700
<font color="#f5ff46">dlatego przepływa przez
Ocean Indyjski.</font>
123
00:36:28,200 --> 00:36:30,200
<font color="#f5ff46">To obszar między dwiema rzekami,</font>
124
00:36:30,700 --> 00:36:32,700
<font color="#f5ff46">który jest bardzo żyzny.</font>
125
00:36:33,200 --> 00:36:37,500
<font color="#f5ff46">To miejsce, gdzie wydarzyło
się wiele ważnych faktów dla cywilizacji.</font>
126
00:36:38,700 --> 00:36:40,700
<font color="#f5ff46">Myślę, że na razie</font>
127
00:36:43,700 --> 00:36:46,200
<font color="#f5ff46">jakiekolwiek inne wyjaśnienie
byłoby przesadne.</font>
128
00:36:48,700 --> 00:36:51,200
<font color="#f5ff46">Posłuchaj, Otávio, jedną z rzeczy,
o których chciałem porozmawiać,</font>
129
00:36:53,700 --> 00:36:56,000
<font color="#f5ff46">która nie wydaje się udokumentowana,</font>
130
00:36:56,700 --> 00:36:58,700
<font color="#f5ff46">to problem z naszymi tratwami,</font>
131
00:36:58,900 --> 00:37:01,200
<font color="#f5ff46">po narysowaniu pracy Ornwella</font>
132
00:37:02,200 --> 00:37:04,200
<font color="#f5ff46">na tratwach Cours Supérieur
du Gange.</font>
133
00:37:04,700 --> 00:37:08,700
<font color="#f5ff46">To są kwestie, na które zwracam
uwagę: problem z bezpieczeństwem,</font>
134
00:37:09,400 --> 00:37:11,900
<font color="#f5ff46">stabilnością i ich związek ze
skórami skorup.</font>
135
00:37:12,200 --> 00:37:15,700
<font color="#f5ff46">Piszesz tutaj "odpowiednik być
może w swoich pierwotnych formach,</font>
136
00:37:16,000 --> 00:37:18,000
<font color="#f5ff46">ewolucyjny i technologiczny etap</font>
137
00:37:18,100 --> 00:37:20,200
<font color="#f5ff46">przed dostępnymi dokumentami".</font>
138
00:37:20,700 --> 00:37:23,500
<font color="#f5ff46">Technologicznie, czy to
rozwinęło się pod względem stabilności,</font>
139
00:37:23,700 --> 00:37:26,700
<font color="#f5ff46">form nawigacji?</font>
140
00:37:28,200 --> 00:37:31,200
<font color="#f5ff46">Wiesz, że... nie miałem tych
elementów o naszych tratwach.</font>
141
00:37:31,700 --> 00:37:34,700
<font color="#f5ff46">Elementów, które były bezpośrednio
udokumentowane.</font>
142
00:37:35,700 --> 00:37:37,700
<font color="#f5ff46">Dlatego są one wykonywane
dopiero teraz.</font>
143
00:37:37,900 --> 00:37:41,000
<font color="#f5ff46">Zniknęły jakieś 20, 30 lat temu?</font>
144
00:37:41,200 --> 00:37:44,700
<font color="#f5ff46">A teraz zostaną odtworzone
dokładnie tak, jak kiedyś</font>
145
00:37:45,200 --> 00:37:47,700
<font color="#f5ff46">Więc w tej pracy musiałem
udokumentować, zilustrować</font>
146
00:37:52,700 --> 00:37:54,700
<font color="#f5ff46">modelem indyjskim,</font>
147
00:37:56,700 --> 00:37:59,200
<font color="#f5ff46">ale podobnym do opisu, który mam,</font>
148
00:38:00,200 --> 00:38:02,400
<font color="#f5ff46">tratwę, która odpowiada naszemu.</font>
149
00:38:02,700 --> 00:38:05,400
<font color="#f5ff46">Mam tutaj opis,</font>
150
00:38:08,700 --> 00:38:11,200
<font color="#f5ff46">jak mój przyjaciel zrobił tę tratwę.</font>
151
00:38:13,200 --> 00:38:15,700
<font color="#f5ff46">W tym liście mój przyjaciel
mi napisał:</font>
152
00:38:16,200 --> 00:38:18,700
<font color="#f5ff46"><i>Zgodnie z Twoją prośbą,
oto informacje, o które prosiłeś:</i></font>
153
00:38:19,200 --> 00:38:20,900
<font color="#f5ff46"><i>Na tego typu tratwie</i></font>
154
00:38:21,000 --> 00:38:23,000
<font color="#f5ff46"><i>przyczepiona jest para lin i</i></font>
155
00:38:23,200 --> 00:38:25,500
<font color="#f5ff46"><i>kilka kawałków drewna umieszczonych
nad nimi.</i></font>
156
00:38:25,700 --> 00:38:28,700
<font color="#f5ff46"><i>Ponieważ tego rodzaju transport
wiąże się z dużym niebezpieczeństwem,</i></font>
157
00:38:29,200 --> 00:38:31,200
<font color="#f5ff46"><i>ponieważ tratwa może łatwo
stracić stabilność i się obrócić,</i></font>
158
00:38:31,700 --> 00:38:33,700
<font color="#f5ff46"><i>transportowaliśmy tylko od 4 do
6 osób.</i></font>
159
00:38:34,700 --> 00:38:36,700
<font color="#f5ff46">To jedna z moich wątpliwości.</font>
160
00:38:37,200 --> 00:38:41,000
<font color="#f5ff46">Jak 4 lub 6 osób mogło się
utrzymać na 4 kozich skórach...</font>
161
00:38:41,200 --> 00:38:43,400
<font color="#f5ff46">Ale to jest coś, co widzimy tylko
w Bempoście.</font>
162
00:38:43,700 --> 00:38:47,700
<font color="#f5ff46"><i>Wiele wypadków zdarzyło się z
powodu niskiego bezpieczeństwa,</i></font>
163
00:38:48,200 --> 00:38:50,200
<font color="#f5ff46"><i>jakie oferował ten rodzaj
transportu.</i></font>
164
00:38:50,700 --> 00:38:53,400
<font color="#f5ff46"><i>Butelki były wykonane z koziej
skóry.</i></font>
165
00:38:53,700 --> 00:38:55,700
<font color="#f5ff46"><i>Skóra była usuwana w całości.</i></font>
166
00:38:55,800 --> 00:38:57,800
<font color="#f5ff46"><i>Odcinano tylko nogi i głowę.</i></font>
167
00:38:58,200 --> 00:38:59,900
<font color="#f5ff46">Rozumiesz?</font>
168
00:39:00,200 --> 00:39:02,700
<font color="#f5ff46">Oto opis, o który prosiłeś
wcześniej...</font>
169
00:39:03,700 --> 00:39:06,700
<font color="#f5ff46"><i>Następnie skóra byłaby cała
pokryta smołą</i></font>
170
00:39:07,500 --> 00:39:09,200
<font color="#f5ff46"><i>i odwrócona do góry nogami,</i></font>
171
00:39:09,300 --> 00:39:12,700
<font color="#f5ff46"><i>ale wcześniej ścinaliśmy z niej
całe włosy,</i></font>
172
00:39:13,200 --> 00:39:15,700
<font color="#f5ff46"><i>zszywamy końce nóg</i></font>
173
00:39:16,200 --> 00:39:19,700
<font color="#f5ff46"><i>i pozostawiamy tylko otwór w
szyi, aby napełnić ją powietrzem.</i></font>
174
00:39:20,200 --> 00:39:22,200
<font color="#f5ff46"><i>Te same butelki używane do
robienia tratw</i></font>
175
00:39:22,700 --> 00:39:25,700
<font color="#f5ff46"><i>były również używane do
transportu wina i oliwy z oliwek,</i></font>
176
00:39:26,400 --> 00:39:28,200
<font color="#f5ff46"><i>dzięki czemu były bardzo użyteczne.</i></font>
177
00:39:28,400 --> 00:39:31,100
<font color="#f5ff46"><i>Nawet dzisiaj są tacy, którzy
używają ich do tego celu.</i></font>
178
00:39:31,200 --> 00:39:33,700
<font color="#f5ff46"><i>Po napełnieniu są ładowane na
zwierzęta,</i></font>
179
00:39:33,900 --> 00:39:37,200
<font color="#f5ff46"><i>które transportują je w
wyznaczone miejsce.</i> Etc, etc.</font>
180
00:39:37,700 --> 00:39:40,500
<font color="#f5ff46">Dlatego, jeśli zapytasz mnie o
problem ze stabilnością,</font>
181
00:39:40,700 --> 00:39:44,200
<font color="#f5ff46">analizując temat, dochodzi się
do następującego wniosku:</font>
182
00:39:45,700 --> 00:39:48,700
<font color="#f5ff46">Załóżmy, że mamy tutaj 4 butelki.</font>
183
00:39:50,700 --> 00:39:53,400
<font color="#f5ff46">Te rzeczy są trochę ciężkie</font>
184
00:39:54,700 --> 00:39:57,700
<font color="#f5ff46">i zazwyczaj są całkowicie
zanurzone,</font>
185
00:39:59,700 --> 00:40:01,700
<font color="#f5ff46">ale czy linia wody jest tutaj
naprawdę istotna?</font>
186
00:40:03,700 --> 00:40:06,000
<font color="#f5ff46">Nie, ponieważ efektywnie wysokość
jest bardzo mała,</font>
187
00:40:07,500 --> 00:40:09,700
<font color="#f5ff46">a ponieważ butelki unoszą się
na wodzie,</font>
188
00:40:11,700 --> 00:40:15,200
<font color="#f5ff46">to robią to koniecznie,</font>
189
00:40:15,400 --> 00:40:17,400
<font color="#f5ff46">zwłaszcza gdy jest obciążenie.</font>
190
00:40:17,500 --> 00:40:19,200
<font color="#f5ff46">Tak więc, jak widzimy, ten aspekt
nie jest istotny.</font>
191
00:40:19,300 --> 00:40:21,700
<font color="#f5ff46">Ważna jest szerokość i masa
własna tratwy.</font>
192
00:40:21,900 --> 00:40:23,900
<font color="#f5ff46">Rozumiem.</font>
193
00:40:24,200 --> 00:40:27,100
<font color="#f5ff46">Co ma miejsce na przykład, gdy
mamy rdzeń kajaka wykonany z drewna,</font>
194
00:40:30,500 --> 00:40:32,700
<font color="#f5ff46">co zdarza się na Pacyfiku.</font>
195
00:40:33,200 --> 00:40:35,900
<font color="#f5ff46">Te kajaki zyskały dużą stabilność,</font>
196
00:40:36,200 --> 00:40:38,200
<font color="#f5ff46">gdy wynaleziono wahadło,</font>
197
00:40:39,700 --> 00:40:42,200
<font color="#f5ff46">ponieważ ramię zwiększa
szerokość,</font>
198
00:40:42,400 --> 00:40:44,400
<font color="#f5ff46">dając mu większą stabilność,</font>
199
00:40:46,700 --> 00:40:49,200
<font color="#f5ff46">niezależnie od wagi,</font>
200
00:40:49,700 --> 00:40:52,700
<font color="#f5ff46">która jest znacznie większa niż
waga butelek,</font>
201
00:40:53,200 --> 00:40:55,700
<font color="#f5ff46">wykonany tylko ze skóry i powietrza.</font>
202
00:40:56,700 --> 00:41:00,200
<font color="#f5ff46">Jak widzimy, jeśli chodzi o
stabilność, to mogę wam powiedzieć.</font>
203
00:41:00,700 --> 00:41:03,500
<font color="#f5ff46">Nadal nie wiemy, jak 4 kawałki
skóry</font>
204
00:41:03,700 --> 00:41:06,700
<font color="#f5ff46">mogły transportować od 4 do 6 osób,
to zobaczymy.</font>
205
00:41:07,700 --> 00:41:10,700
<font color="#f5ff46">Wracając do kwestii postępu
technologicznego,</font>
206
00:41:11,700 --> 00:41:14,000
<font color="#f5ff46">to jest kolejny aspekt, wyraźnie.</font>
207
00:41:14,700 --> 00:41:17,400
<font color="#f5ff46">Dotyczy dwóch różnych koncepcji.</font>
208
00:41:17,700 --> 00:41:20,200
<font color="#f5ff46">Skorupy ze skóry to rodzaj pudełka,</font>
209
00:41:20,700 --> 00:41:24,400
<font color="#f5ff46">wykonanego z drewnianej ramy
z kołków namiotowych.</font>
210
00:41:25,700 --> 00:41:27,700
<font color="#f5ff46">- Mogą być też okrągłe, prawda?</font>
211
00:41:28,200 --> 00:41:31,400
<font color="#f5ff46">- Ogólnie rzecz biorąc, te
używane w Ameryce</font>
212
00:41:31,700 --> 00:41:34,700
<font color="#f5ff46">(wydaje się, że zostały
przywiezione z Półwyspu)</font>
213
00:41:35,700 --> 00:41:38,400
<font color="#f5ff46">składały się z prostokątnej ramy,</font>
214
00:41:38,700 --> 00:41:41,200
<font color="#f5ff46">zyskiwały przewagę głównie</font>
215
00:41:41,500 --> 00:41:44,200
<font color="#f5ff46">ponieważ używano owczej skóry</font>
216
00:41:44,700 --> 00:41:47,700
<font color="#f5ff46">i czystych drewnianych kołków,</font>
217
00:41:48,700 --> 00:41:51,700
<font color="#f5ff46">w taki sposób, że można było
z niego zrobić namiot,</font>
218
00:41:52,200 --> 00:41:54,200
<font color="#f5ff46">W ten sposób można było go
zorganizować,</font>
219
00:41:54,700 --> 00:41:58,000
<font color="#f5ff46">aby zrobić pudełko wyłożone skórą.</font>
220
00:41:58,700 --> 00:42:02,000
<font color="#f5ff46">Ponadto w Tybecie istnieją
formy tego rodzaju.</font>
221
00:42:02,700 --> 00:42:05,700
<font color="#f5ff46">Ta koncepcja jako forma nawigacji</font>
222
00:42:06,700 --> 00:42:09,200
<font color="#f5ff46">jest zupełnie inna niż tratwa.</font>
223
00:42:09,500 --> 00:42:11,500
<font color="#f5ff46">Tratwa to pływak,</font>
224
00:42:11,700 --> 00:42:15,200
<font color="#f5ff46">w którym woda może podnieść
swoją wysokość, a nawet dosięgnąć ładunku.</font>
225
00:42:15,700 --> 00:42:18,200
<font color="#f5ff46">Skorupa ze skóry to statek wodny,</font>
226
00:42:18,700 --> 00:42:20,700
<font color="#f5ff46">do którego woda nie może się dostać.</font>
227
00:42:21,700 --> 00:42:25,000
<font color="#f5ff46">To powiedziawszy, jeśli chodzi o
tratwę, problem ze stabilnością</font>
228
00:42:25,500 --> 00:42:27,500
<font color="#f5ff46">może być mniej poważny niż w
przypadku skorupy.</font>
229
00:42:28,700 --> 00:42:32,500
<font color="#f5ff46">Ponieważ jeśli skorupa nie ma
przynajmniej wystarczającej stabilności, aby</font>
<font color="#f5ff46">utrzymać wodę na zewnątrz,</font>
230
00:42:32,700 --> 00:42:34,700
<font color="#f5ff46">to tonie.</font>
231
00:42:35,000 --> 00:42:37,700
<font color="#f5ff46">Podczas gdy tratwa nie tonie,
może się przewrócić do góry dnem,</font>
232
00:42:37,900 --> 00:42:41,500
<font color="#f5ff46">co stanowi pewne zagrożenie dla
osób na niej i samej tratwy.</font>
233
00:42:42,500 --> 00:42:46,200
<font color="#f5ff46">Ale jeśli chodzi o stwierdzenie,
który model jest bardziej rozwinięty,</font>
234
00:42:48,200 --> 00:42:50,700
<font color="#f5ff46">wydaje się to być trudny temat.</font>
235
00:42:54,700 --> 00:42:56,500
<font color="#f5ff46">Ponieważ jest oczywiste, że z
jednej strony,</font>
236
00:42:56,700 --> 00:43:00,700
<font color="#f5ff46">budowanie prostokątnego naczynia
jak pudełko ze skóry</font>
237
00:43:03,200 --> 00:43:05,700
<font color="#f5ff46">jest łatwiejszą opcją.</font>
238
00:43:11,700 --> 00:43:14,200
<font color="#f5ff46">Jako forma nawigacji,</font>
239
00:43:14,700 --> 00:43:17,200
<font color="#f5ff46">jasne jest, że statek jest
bardziej rozwinięty niż tratwa.</font>
240
00:43:17,700 --> 00:43:21,200
<font color="#f5ff46">Dlatego do procesu kulturowego
określonego społeczeństwa,</font>
241
00:43:22,700 --> 00:43:26,400
<font color="#f5ff46">moglibyśmy powiedzieć, że jest to
temat, którym należy się zająć indywidualnie.</font>
242
00:43:50,700 --> 00:43:54,700
<font color="#f5ff46">Temat Mezopotamii jest dla mnie
bardzo interesujący.</font>
243
00:43:57,700 --> 00:44:00,700
<font color="#f5ff46">Istnieje inny fundamentalny element:</font>
244
00:44:01,700 --> 00:44:04,700
<font color="#f5ff46">duże podobieństwo lub doskonała
identyczność</font>
245
00:44:04,800 --> 00:44:08,000
<font color="#f5ff46">między rodziną portugalskich statków,
takich jak Aveiro i Figueira da Foz</font>
246
00:44:08,200 --> 00:44:14,700
<font color="#f5ff46">a wotywnymi łodziami z Grobów
Królewskich, z pierwszej dynastii.</font>
247
00:44:26,700 --> 00:44:29,700
<font color="#f5ff46">Te podróże były związane</font>
248
00:44:32,200 --> 00:44:34,700
<font color="#f5ff46">z kultem gwiazd, bóstw.</font>
249
00:44:34,900 --> 00:44:38,200
<font color="#f5ff46">W Egipcie na przykład były łodzie
związane ze słońcem,</font>
250
00:44:38,700 --> 00:44:40,200
<font color="#f5ff46">łodzie związane z księżycem.</font>
251
00:44:40,400 --> 00:44:43,200
<font color="#f5ff46">Zarówno słońce, jak i księżyc
były reprezentacją boga.</font>
252
00:44:44,700 --> 00:44:48,400
<font color="#f5ff46">Niektóre z nich były męskie,
inne żeńskie.</font>
253
00:44:51,700 --> 00:44:54,700
<font color="#f5ff46">Te łodzie podróżowały w
zależności od specjalności</font>
254
00:44:58,700 --> 00:45:01,200
<font color="#f5ff46">bogów, którym były poświęcone.</font>
255
00:45:02,700 --> 00:45:04,700
<font color="#f5ff46">Oczywiście, później, tego
rodzaju wierzenia</font>
256
00:45:08,500 --> 00:45:11,000
<font color="#f5ff46">rozpowszechniły się,</font>
257
00:45:11,200 --> 00:45:13,200
<font color="#f5ff46">dotarły do innych ludzi</font>
258
00:45:13,500 --> 00:45:16,200
<font color="#f5ff46">i znalazły, na przykład,
w Europie Północnej,</font>
259
00:45:16,500 --> 00:45:20,200
<font color="#f5ff46">łodzie, które służyły jako
grobowce dla ludzi.</font>
260
00:45:20,700 --> 00:45:23,200
<font color="#f5ff46">To było tak, jakby nagle,</font>
261
00:45:23,500 --> 00:45:26,000
<font color="#f5ff46">ci ludzie odnaleźli
źródło życia,</font>
262
00:45:26,700 --> 00:45:29,500
<font color="#f5ff46">a więc ich własną matkę...</font>
263
00:45:29,900 --> 00:45:32,700
<font color="#f5ff46">Pewnego rodzaju ponowne
spotkanie ze źródłem.</font>
264
00:45:33,500 --> 00:45:36,200
<font color="#f5ff46">I w rzeczywistości, nie wiem
czy poetycko,</font>
265
00:45:38,200 --> 00:45:43,200
<font color="#f5ff46">ta łódź reprezentuje źródło
samego życia...</font>
266
00:46:04,700 --> 00:46:07,200
<font color="#f5ff46">Mieli swoich służących,
posiłki,</font>
267
00:46:07,700 --> 00:46:09,700
<font color="#f5ff46">stoły, krzesła.</font>
268
00:46:10,700 --> 00:46:14,200
<font color="#f5ff46">Krótko mówiąc, inny sposób
życia.</font>
269
00:46:15,200 --> 00:46:17,700
<font color="#f5ff46">Ale oprócz tych użytecznych
sprzętów,</font>
270
00:46:20,700 --> 00:46:22,200
<font color="#f5ff46">wszystkiego, czego używali,</font>
271
00:46:22,700 --> 00:46:26,200
<font color="#f5ff46">tak jakby byli tacy sami, jak
za życia,</font>
272
00:46:26,700 --> 00:46:29,200
<font color="#f5ff46">było coś jeszcze
o wiele ważniejszego,</font>
273
00:46:29,700 --> 00:46:35,200
<font color="#f5ff46">możliwość, aby ich dusze</font>
274
00:46:36,500 --> 00:46:39,400
<font color="#f5ff46">pływały w tych statkach,
tych świętych statkach,</font>
275
00:46:41,700 --> 00:46:46,200
<font color="#f5ff46">aby dołączyć do bóstw,
w które wierzyli.</font>
276
00:46:49,200 --> 00:46:51,700
<font color="#f5ff46">Dlatego łodzie odpowiadały,
przede wszystkim,</font>
277
00:46:54,200 --> 00:46:56,700
<font color="#f5ff46">identyfikacji ludzi, bóstw,</font>
278
00:47:02,700 --> 00:47:04,400
<font color="#f5ff46">Dawniej,</font>
279
00:47:04,900 --> 00:47:08,700
<font color="#f5ff46">gdy te statki były głównym
środkiem transportu,</font>
280
00:47:09,700 --> 00:47:11,700
<font color="#f5ff46">istniała również silna
identyfikacja</font>
281
00:47:12,200 --> 00:47:15,200
<font color="#f5ff46">między ludźmi a statkami,
których używali,</font>
282
00:47:16,500 --> 00:47:19,000
<font color="#f5ff46">która osiągnęła wysoki stopień
intymności...</font>
283
00:47:19,200 --> 00:47:21,700
<font color="#f5ff46">ponieważ woda była również
uważana za święty element,</font>
284
00:47:22,200 --> 00:47:25,200
<font color="#f5ff46">element, który dał początek
życiu, źródło życia,</font>
285
00:47:25,700 --> 00:47:28,200
<font color="#f5ff46">dlatego wierzyli, że kiedy
ktoś umiera,</font>
286
00:47:28,700 --> 00:47:31,200
<font color="#f5ff46">jego dusza pójdzie do jego
łodzi</font>
287
00:47:33,700 --> 00:47:35,700
<font color="#f5ff46">aby spotkać się z bóstwami.</font>
288
00:47:36,700 --> 00:47:38,700
<font color="#f5ff46">W ten sposób ofiarowanie łodzi</font>
289
00:47:39,700 --> 00:47:43,700
<font color="#f5ff46">nie było już kwestią oddania
przedmiotu, którego używali</font>
290
00:47:45,700 --> 00:47:48,000
<font color="#f5ff46">w taki sam sposób jak jedzenie
lub coś innego.</font>
291
00:47:49,200 --> 00:47:51,200
<font color="#f5ff46">To był pojazd,</font>
292
00:47:51,700 --> 00:47:54,700
<font color="#f5ff46">którego ich dusza używała,
aby przetrwać...</font>
293
00:55:13,700 --> 00:55:15,700
<font color="#f5ff46">Uważaj.</font>
294
00:59:25,000 --> 00:59:27,500
<font color="#f5ff46">Dobrze zachowany,
powściągliwy, zdawało się,</font>
295
00:59:28,000 --> 00:59:32,000
<font color="#f5ff46">ale wewnątrz niego, kto mógłby
go obronić?</font>
296
00:59:34,500 --> 00:59:36,500
<font color="#f5ff46">Kto, w jego wnętrzu,</font>
297
00:59:37,000 --> 00:59:40,500
<font color="#f5ff46">mógłby powstrzymać rosnące
fale jego pochodzenia?</font>
298
00:59:42,000 --> 00:59:44,500
<font color="#f5ff46">Żaden niepokój nie mógł go
dosięgnąć we śnie.</font>
299
00:59:46,000 --> 00:59:48,000
<font color="#f5ff46">Ale w swoich snach walczył.</font>
300
00:59:49,000 --> 00:59:51,000
<font color="#f5ff46">Był gorączkowy.</font>
301
00:59:52,700 --> 00:59:54,700
<font color="#f5ff46">Och, on był zupełnie sam.</font>
302
00:59:55,000 --> 00:59:57,500
<font color="#f5ff46">On, młody, a jednak
pełen lęku,</font>
303
00:59:59,800 --> 01:00:02,500
<font color="#f5ff46">był uwięziony i splątany</font>
304
01:00:03,000 --> 01:00:05,500
<font color="#f5ff46">z niezliczonymi pnączami
jego wewnętrznego życia,</font>
305
01:00:06,000 --> 01:00:08,500
<font color="#f5ff46">Już schwytany przez pierwsze
oznaki istnienia,</font>
306
01:00:08,800 --> 01:00:11,300
<font color="#f5ff46">zanurzony w bujnej
roślinności,</font>
307
01:00:11,800 --> 01:00:14,300
<font color="#f5ff46">tak blisko życia zwierzęcego.</font>
308
01:00:15,000 --> 01:00:17,500
<font color="#f5ff46">Och, jak dał się uwieść...</font>
309
01:01:05,500 --> 01:01:07,000
<font color="#f5ff46">Kochał.</font>
310
01:01:08,000 --> 01:01:10,000
<font color="#f5ff46">Kochał wszystko, co w sobie
przyniósł.</font>
311
01:01:11,000 --> 01:01:13,500
<font color="#f5ff46">I wewnętrzne zamieszanie,
pradawna dżungla,</font>
312
01:01:14,500 --> 01:01:16,500
<font color="#f5ff46">niemo rozpadająca się,</font>
313
01:01:16,600 --> 01:01:19,500
<font color="#f5ff46">ponad którą wznosiło się,
jak zielonkawy blask,</font>
314
01:01:20,200 --> 01:01:22,500
<font color="#f5ff46">jego własne serce.</font>
315
01:01:24,000 --> 01:01:27,500
<font color="#f5ff46">Podążał za swoimi korzeniami
do ogromnej siły początków,</font>
316
01:01:29,000 --> 01:01:31,500
<font color="#f5ff46">tam, gdzie miało miejsce jego
skromne narodzenie.</font>
317
01:01:34,000 --> 01:01:37,000
<font color="#f5ff46">Zszedł do najstarszej krwi.</font>
318
01:01:38,000 --> 01:01:39,500
<font color="#f5ff46">Do otchłani.</font>
319
01:01:40,000 --> 01:01:42,000
<font color="#f5ff46">Tam, gdzie spoczywają okropne.</font>
320
01:01:43,000 --> 01:01:45,000
<font color="#f5ff46">Nasycony swoimi przodkami,</font>
321
01:01:47,000 --> 01:01:50,000
<font color="#f5ff46">jak ślady rozpuszczonych
Kordylierów, i uśpiony,</font>
322
01:01:50,800 --> 01:01:53,500
<font color="#f5ff46">koryta rzek, już suche,
od starych matek.</font>
323
01:11:11,000 --> 01:11:13,000
<font color="#f5ff46">Mag Nery!</font>
324
01:20:56,800 --> 01:20:58,800
<font color="#f5ff46">Klejnoty z żyta i słomy.</font>
325
01:20:59,000 --> 01:21:00,900
<font color="#f5ff46">Klejnoty z torturowanych owadów.</font>
326
01:21:09,500 --> 01:21:11,500
<font color="#f5ff46">Gdzie odpoczywają nocą</font>
327
01:21:12,700 --> 01:21:15,000
<font color="#f5ff46">odlatujące ptaki.</font>
328
01:21:18,700 --> 01:21:20,700
<font color="#f5ff46">Pola śniegu.</font>
329
01:21:21,500 --> 01:21:23,500
<font color="#f5ff46">Gałęzie śniegu.</font>
330
01:21:24,700 --> 01:21:26,700
<font color="#f5ff46">Ptaki śniegu.</font>
331
01:21:39,500 --> 01:21:42,500
<font color="#f5ff46">Nosisz na swojej szyi
strumień wody.</font>
332
01:21:49,000 --> 01:21:51,000
<font color="#f5ff46">Nosi na swojej szyi
strumień wody.</font>
333
01:25:46,500 --> 01:25:48,500
<font color="#f5ff46">Mirando!</font>
334
01:25:55,000 --> 01:25:57,000
<font color="#f5ff46">Mirando!</font>
335
01:28:34,500 --> 01:28:36,500
<font color="#f5ff46">Mirando...</font>
336
01:28:41,800 --> 01:28:43,800
<font color="#f5ff46">Mirando...</font>
337
01:30:39,000 --> 01:30:41,500
<font color="#f5ff46">Matko! Matko Anno!</font>
338
01:37:41,700 --> 01:37:44,000
<font color="#f5ff46">Możesz już iść, moja córko.</font>
339
01:38:21,000 --> 01:38:24,000
<font color="#f5ff46">Ona nieustannie krwawi
przez usta.</font>
340
01:38:26,000 --> 01:38:28,500
<font color="#f5ff46">Nie wiem, czy uda mi się
zatrzymać krwawienie.</font>
341
01:38:31,000 --> 01:38:34,500
<font color="#f5ff46">Lepiej byłoby jeszcze dziś
ostrzec jej syna.</font>
342
01:38:38,300 --> 01:38:42,000
<font color="#f5ff46">Ona jest bardzo świadoma
powagi swojego stanu.</font>
343
01:38:45,000 --> 01:38:47,700
<font color="#f5ff46">Jest bardzo spokojna, pozornie,</font>
344
01:38:48,300 --> 01:38:50,600
<font color="#f5ff46">być może nie chce
przestraszyć dzieci.</font>
345
01:39:14,800 --> 01:39:17,000
<font color="#f5ff46">Anno! Mama jest w niebezpieczeństwie.</font>
346
01:39:18,000 --> 01:39:21,500
<font color="#f5ff46">Zadzwoń do taty i powiedz mu,
żeby natychmiast przyjechał.</font>
347
01:44:36,000 --> 01:44:38,000
<font color="#f5ff46">Gdzie jest chłopiec?</font>
348
01:44:50,000 --> 01:44:52,500
<font color="#f5ff46">Nie zapomnij nakarmić Mirandy.</font>
349
01:44:56,000 --> 01:44:59,000
<font color="#f5ff46">Daj jej siana i garść żyta.</font>
350
01:45:02,000 --> 01:45:04,500
<font color="#f5ff46">Zaraz pójdę, matko.</font>
351
01:48:26,000 --> 01:48:28,000
<font color="#f5ff46">Aleksander!</font>
352
01:48:35,300 --> 01:48:37,300
<font color="#f5ff46">Aleksander!</font>